Müqavilə üzrə mübahisə hüquqi şəxslə fiziki şəxs arasındadırsa hansı məhkəmə səlahiyyətlidir?

Bəzi hallarda tərəflər sadəcə şifahi razılaşma əsasında iş görürlər. Lakin qanunvericilik müəyyən müqavilələrin yazılı formada bağlanmasını tələb edir. Məsələn, daşınmaz əmlakla bağlı müqavilələr.

Bəzən bu müqavilələr qarışdırılır. Xidmət müqaviləsində əsas məqsəd işin görülməsi, bacarıq tətbiq edilməsi, mal müqaviləsində isə konkret əşyanın tədarükü. Xidmət müqaviləsində məsələn, dizayn, layihə, məsləhət. Mal müqaviləsində fiziki məhsul. Bu niyə vacibdir?

Müqavilədə təsdiq olunmuş ödəniş vaxtı keçib, lakin tərəf pulu köçürmür. Bu halda hansı addımlar atıla bilər? Məhkəmə prosesinə başlamadan öncə xəbərdarlıq vacibdir?

Məsələn, alıcı pulu hissə-hissə ödəyir, satıcı isə mülkiyyəti son ödənişə qədər özündə saxlayır, yaxud vasitə girov kimi qeyd edilir. Bu müqaviləyə hansı ad vermək olar?

Müqavilə tərəflərin hansı hallarda, hansı məbləğdə zərər ödəməli olduğunu müəyyən edir. Müqavilə üzrə məsuliyyət maddi, maliyyə sanksiyası, penya, cərimə və ya digərləri ola bilər. Bu bənd tam və dəqiq ifadə edilməlidir.

Müqavilə imzalanmazdan öncə qarşı tərəfin hüquqi statusu, ödəniş şərtləri, mümkün risklər və mübahisə zamanı həll üsulları barədə dəqiq məlumat almaq vacibdir. Həmçinin qanunvericiliyin tələblərinə uyğunluq, müqavilədə tərəflərin hüquq və öhdəliklərinin aydın göstərilməsi, feshetmə və zərərin ödənilməsi mexanizmləri kimi əsas məsələlərə diqqət yetirmək lazımdır.

İki tərəf pul ödəncindən istifadə etmədən, mal-malı və ya xidmət-xidməti mübadiləsi edir. Bu barter müqaviləsində hansı bəndlər mütləqdir?

Tutaq ki, iki və daha çox şəxs ortaq olaraq bir əmlaka sahibdir. Onlar öz aralarında istifadənin necə bölündüyünü yazılı şəkildə razılaşdırırlar. Bu anlaşma rəsmi müqavilə kateqoriyasına daxildirmi?

Bəzi hallarda tərəflər deyirlər ki, ‘hələlik qiymət razılaşdırılmayıb, bazar qiymətinə uyğun olacaq.’ Bu formada müqavilə etibarlı sayılır?