Sığorta müqaviləsində mübahisə hansı məhkəmədə həll edilir?

Sığorta haqqı (premium) müəyyən edilərkən, sığorta predmeti, risk dərəcəsi, statistik məlumatlar, müştərinin beyan etdiyi məlumatlar və sığorta şirkətinin tarif siyasəti nəzərə alınır. Məsələn, avtomobilin markası, yaşı, istifadə məqsədi və sürücünün qəza tarixçəsi premiuma təsir edə bilər.

Fermer təsərrüfatı resmi qeydiyyatdan keçib işçi götürürsə, onların peşə risklərinə qarşı sığorta haqqları ödəməlidir? Qanun nə deyir?

Azərbaycanda könüllü və icbari sığorta növləri var. İcbari sığorta dövlət tərəfindən tələb olunur, məsələn, avtomobilin mülki məsuliyyət sığortası. Könüllü sığorta isə müştərinin sərbəst seçiminə bağlıdır, məsələn, mənzil sığortası və ya həyat sığortası. Bu sığorta növlərinin şərtləri, təminat limitləri, ödəniş mexanizmləri və müqavilə müddətləri arasında fərqlər olur.

Onlayn ödəmə etdikdən sonra şirkət elektron sığorta polisini e-poçt və ya sms ilə göndərir. Həmçinin fiziki nüsxənin çatdırılması da mümkündür. Elektron polis qanunla eyni hüquqi qüvvəyə malikdir, lakin müştəri istəsə kağız formatı da tələb edə bilər.

Zərər dəyən avtomobil sığorta ödənişi ilə ustaya verilmiş və təmir olunmuşdur. Təmir keyfiyyətsiz çıxdısa, sığorta şirkəti yenidən ödəniş edirmi? Yaxud, ustanın zəmanət məsuliyyəti necə olur?

Bank, ipoteka krediti üçün mənzilə sığorta tələbi qoya bilər. Bu, həm qanunvericiliyin, həm də bankın risk idarəetmə siyasətinin tələblərinə uyğundur. Belə ki, ipoteka predmeti olan mənzil, yanğın və ya digər zərərdən sığortalı olarsa, bankın borcu təminat altına alınır.

Bəzən müqavilədə müəyyən əməliyyatlar (məsələn, estetik cərrahiyyə, könüllü kosmetik prosedurlar) istisna kimi göstərilir. Yaxud sığortanın limitini aşan cərrahiyyə xərcini sığorta qismən ödəyir.

Sığorta sahəsində müqavilə tərtib olunarkən, tərəflərin (sığorta etdirən və sığortaçı) hüquq və vəzifələri dəqiq göstərilməlidir. Burada sığorta predmeti, sığorta məbləği, sığorta hadisəsi baş verdikdə ödəniləcək kompensasiyanın miqdarı və ödəniş şərtləri kimi əsas detallar da əks olunur. Sığortaçı, müştərini risklər barədə məlumatlandırmalı, müştəri isə gerçək risk vəziyyətini gizlətmədən beyan verməlidir. Müqavilə imzalanmazdan əvvəl, həm qanunvericiliyin tələbləri, həm də tərəflərin ortaq razılaşmaları dəqiq şəkildə razılaşdırılmalıdır.

Müştəri sığorta hadisəsini həqiqi kimi göstərmək üçün saxta arayış, foto və sair təqdim edirsə, sonradan bu aşkara çıxır. Hansi nəticələr olur?