Müəssisə bağlandıqda vergi öhdəlikləri necə həll edilir?

Mədənçıxarma, neft və qaz hasilatı kimi sahələrdə əlavə resurs vergisi ödənilir. Bu vergi nəyə əsasən hesablanır, dərəcələri kim müəyyən edir?

Gəlir vergisi adətən fiziki şəxslərin gəlirlərinə tətbiq olunur, yəni əməkhaqqı, fərdi sahibkarlıq fəaliyyəti və s. Mənfəət vergisi isə hüquqi şəxslərin, yəni şirkətlərin xalis mənfəəti üzərində hesablanır. Bu iki verginin dərəcələri, deklarasiya müddətləri və hesablama mexanizmləri fərqlənir. Fiziki şəxs kommersiya fəaliyyəti ilə məşğuldursa, fərdi sahibkar kimi gəlir vergisi ödəyir, şirkət formasında çalışırsa, mənfəət vergisinə tabedir.

Məsələn, sənaye parkları, logistik mərkəzlər və ya xüsusi iqtisadi zonalarda investorlara vergi güzəştləri və ya azadolmalar təqdim edilir. Bu rejimlər hansı qaydalarla işləyir?

Mənfəət vergisi və ya ƏDV borcu olan şirkət varsa, vergi orqanı birbaşa direktorun şəxsi əmlakını hədəf alırmı? Və ya yalnız şirkət əmlakı cavabdehlik daşıyır?

Şirkət sənədləri kağız əvəzinə rəqəmsal formatda saxlayır, elektron imza ilə təsdiqləyir. Vergi orqanı bunu qəbul edirmi, yoxsa mütləq kağız qeydiyyat lazımdır?

Rəsmi mühasibat qeydləri olmadan fəaliyyət göstərən sahibkar vergi orqanları tərəfindən yoxlama zamanı zərərə və cəriməyə məruz qala bilərmi? Həmçinin qanuni nəticələri hansılardır?

Şirkət öz kommersiya sirri sayılan bəzi məlumatları vergi orqanına təqdim etmək istəmir. Ancaq vergi yoxlaması bu məlumatları tələb edir. Hansı üstün gəlir?

Müəssisənin və ya fərdi sahibkarın vergi borcu yığılıbsa, borcu birdən-birə ödəmək çətin ola bilər. Bu halda vergi orqanlarına rəsmi müraciət edərək borcun hissə-hissə (taksitlə) ödənilməsi üçün razılaşma əldə etmək mümkündür. Bəzi hallarda restrukturizasiya tədbirləri çərçivəsində də faiz və penyalarda müəyyən güzəştlər verilə bilər. Bunun üçün müəssisə yaranma səbəblərini, maliyyə vəziyyətini və ödəmə imkanlarını sübut edən sənədlərlə vergi orqanına müraciət etməlidir.

Xaricdən gələn ödənişlər xarici valyutada olur. Bu halda vergi hesablananda məzənnə fərqi nəzərə alınıbmı? Hər əməliyyat üçün Mərkəzi Bank məzənnəsi tətbiq edilir?