Vergi orqanı yüksək məbləğdə vergi borcu olan sahibkarın və ya fiziki şəxsin ölkədən çıxışını məhdudlaşdıra bilərmi? Bunun proseduru nədir?
Sayt administrasiyası
09.11.2024
cavabın tarixi: 09.11.2024
Bəli, böyük məbləğdə ödənilməmiş vergi borcu varsa və borclunun qaçma ehtimalı görülərsə, məhkəmənin qərarı ilə ölkədən çıxışa qadağa qoyula bilər. Bu proses İnzibati Prosessual Məcəllədə nəzərdə tutulur. Vergi orqanı məhkəməyə müraciət edir, hakim qərar verərsə, həmin şəxsə dövlət sərhədində keçid qadağası tətbiq olunur. Borc ödənilsə və ya məhkəmə qərarı ləğv edilsə, qadağa götürülür.
Bu mövzuda vəkillərə keçmək üçün aşağıdakı şəhəri seçin:
Ölkədə daimi yaşayan (rezident) şəxslər dünya üzrə əldə etdikləri gəlirlərə görə vergi ödəyirlər. Qeyri-rezidentlər isə yalnız Azərbaycanda əldə etdikləri gəlirlərə görə vergi tutulur. Bəzi fəaliyyət növlərində qeyri-rezident gəlirlərinə xüsusi dərəcələr tətbiq oluna bilər. İkili vergitutmanın qarşısını almaq üçün bir çox dövlətlərlə bağlanmış müqavilələr mövcuddur.
Son illərdə elektron qaimə-fakturalar (e-qaimə) vergi uçotunun əsas tərkib hissəsinə çevrilib. Müəssisələr satış və xidmət əməliyyatlarında kağız qaimələrdən imtina edərək elektron sistemə keçməli, hər əməliyyata dair vergi orqanının elektron portalı vasitəsilə e-qaimə tərtib edib müştəriyə ötürməlidirlər. Bu, sənədləşmənin şəffaf və sürətli aparılmasına, vergi orqanlarının da real vaxt rejimində izləmə aparmasına imkan yaradır.
Bəzən vergi yoxlaması əvvəlcədən (preventiv) aparılır, bəzən satışdan sonra dövriyyə əsasında post-yoxlama edilir. Bu fərqlər qanunda necə ifadə olunur?
Müəssisənin və ya fərdi sahibkarın vergi borcu yığılıbsa, borcu birdən-birə ödəmək çətin ola bilər. Bu halda vergi orqanlarına rəsmi müraciət edərək borcun hissə-hissə (taksitlə) ödənilməsi üçün razılaşma əldə etmək mümkündür. Bəzi hallarda restrukturizasiya tədbirləri çərçivəsində də faiz və penyalarda müəyyən güzəştlər verilə bilər. Bunun üçün müəssisə yaranma səbəblərini, maliyyə vəziyyətini və ödəmə imkanlarını sübut edən sənədlərlə vergi orqanına müraciət etməlidir.
Xaricdən mal idxal edərkən gömrükdə bəzi vergi və rüsumlar ödənir. Bura gömrük rüsumu, əlavə dəyər vergisi, aksiz (lazım olarsa) daxildir. Bəs mənfəət vergisi də eyni vaxtda hesablanırmı, yoxsa ayrıca illik bəyannamə ilə ödənilir?
Rəsmi mühasibat qeydləri olmadan fəaliyyət göstərən sahibkar vergi orqanları tərəfindən yoxlama zamanı zərərə və cəriməyə məruz qala bilərmi? Həmçinin qanuni nəticələri hansılardır?
Şirkət öz kommersiya sirri sayılan bəzi məlumatları vergi orqanına təqdim etmək istəmir. Ancaq vergi yoxlaması bu məlumatları tələb edir. Hansı üstün gəlir?