Xarici şirkət filialının vergiləri necə tənzimlənir?

Son illərdə elektron qaimə-fakturalar (e-qaimə) vergi uçotunun əsas tərkib hissəsinə çevrilib. Müəssisələr satış və xidmət əməliyyatlarında kağız qaimələrdən imtina edərək elektron sistemə keçməli, hər əməliyyata dair vergi orqanının elektron portalı vasitəsilə e-qaimə tərtib edib müştəriyə ötürməlidirlər. Bu, sənədləşmənin şəffaf və sürətli aparılmasına, vergi orqanlarının da real vaxt rejimində izləmə aparmasına imkan yaradır.

Bəzi vergi ödəyiciləri vaxtında e-bəyannamə təqdim etməyi unudurlar. Bu, müddət ötürüldükdən sonra cərimə olunacaq, yoxsa xəbərdarlıq ediləcək?

Vergi orqanı ilə mübahisə yarandıqda, məsələn, əlavə vergi hesablanması və ya cərimə yazılması, vergi ödəyicisi ilk öncə yuxarı vergi orqanına şikayət edə bilər. Oradan müsbət cavab almadıqda isə inzibati məhkəməyə müraciət etmək hüququ vardır. Bu proses nə qədər çəkə bilər və nələr tələb olunur?

Vergi orqanı biznesin dövriyyəsi, müştəriləri, gəlir və xərcləri barədə geniş məlumat sahibi olur. Bəs bu məlumatlar ictimaiyyətə açıqlana bilərmi, yoxsa məxfi saxlanmalıdır?

Şirkət sənədləri kağız əvəzinə rəqəmsal formatda saxlayır, elektron imza ilə təsdiqləyir. Vergi orqanı bunu qəbul edirmi, yoxsa mütləq kağız qeydiyyat lazımdır?

Özünəməşğul şəxs, məsələn, evdə əl işi hazırlayıb satan və ya online freelancer, vergi orqanında necə qeydiyyata düşməli və hansı vergiləri ödəməlidir?

Şirkətin mənfəətindən pay olaraq alınan dividendlər, fiziki şəxslər üçün müəyyən vergi dərəcəsi ilə vergiyə cəlb edilə bilər. Hüquqi şəxs artıq mənfəət vergisi ödədikdən sonra, pay sahibləri dividend götürür. Lakin Vergi Məcəlləsinə əsasən dividenddən əlavə vergitutma da mümkündür.

Azərbaycanın bəzi rayonlarında sadələşdirilmiş vergi dərəcəsinin daha az olması təklifləri var idi. Hazırki qanunvericilikdə belə bir diferensial var?

Müəssisənin və ya fərdi sahibkarın vergi borcu yığılıbsa, borcu birdən-birə ödəmək çətin ola bilər. Bu halda vergi orqanlarına rəsmi müraciət edərək borcun hissə-hissə (taksitlə) ödənilməsi üçün razılaşma əldə etmək mümkündür. Bəzi hallarda restrukturizasiya tədbirləri çərçivəsində də faiz və penyalarda müəyyən güzəştlər verilə bilər. Bunun üçün müəssisə yaranma səbəblərini, maliyyə vəziyyətini və ödəmə imkanlarını sübut edən sənədlərlə vergi orqanına müraciət etməlidir.